MACUNLAMA ve TESVİYE...
Macun,
boya yapmadan önce,
boyanacak zemindeki yüzey
kusurlarını gidermek
amacıyla kullanılır.
Modelciler
arasında pek sevilen bir
aşama değildir. Modele
sürülmüş macundan kurtulmak
için, zımparalama ve tesviye
işleminde kaybettiğiniz
zamanı ve meydana çıkan
pisliği gördüğünüzde
macundan uzak durmanız
gerektiğini anlayacaksınız.
Boyamayı düşündüğümüz bir
obje yaparken, "Nasıl olsa
macunla düzeltirim" diye
düşünmeden mümkün olduğunca
düzgün yüzeyler elde etmeye
çalışınız. Özellikle gemi
modelciliğinde sarma
işleminde çok dikkatli
çalışılmalı, temiz kesim
çıtalar kullanılmalı ve
ilerde macunlama işlemine
meydan vermemeye gayret
edilmelidir.
Gemi modelciliğinde
polyester esaslı çelik macun
kullanılmaktadır. Bu
macunlar sertleştiğinde
hacimlerinden kaybetmezler.
Selülozik bazlı
olduklarından üzerlerine hem
selülozik hem de sentetik
bazlı boyalar rahatlıkla
uygulanabilir. Sertleştirici (katalizör)
ile birlikte
satılmaktadırlar. Macunla
karıştırdığımız Bu
katalizörün miktarı, macunun
donma süresini belirler.
|
 |
 |
|
 |
 |
|
Polyester macunlar
(sertleştiricileri-katalizör
ile beraber)
|
MACUNU HAZIRLAMA
Düz ve
sert bir yüzeye ( cam veya
sıvacı ıspatulası )
kullanacağınız miktar kadar
macun aktarılır. Eğer ki
macunlayacağımız yüzeyde
hatalar çok ise bu
hataları bir kaç bölüme
ayırıp, her bölüm için ayrı
macun hazırlamamız
gerekmektedir. Aksi taktirde
biz modelimizdeki hataların
tümünü kapatamadan,
hazırladığımız macun 5-6
dakika sonra donmaya
başlayacak, modele
sürülürken problemler
çıkaracak ve tam
tutunamayacaktır.
Kutudan çıkan macunun
yoğunluğu yüksek olduğundan
bu macunu selülozik tinerle
inceltmekte büyük fayda var,
sürülmesi ve tutunması daha
mükemmel oluyor. Birkaç
damla selülozik tiner
işimizi görecektir, sadece
yumuşatmak için
abartmayın...
Şimdi gelelim sertleştirici
(katalizör) karışımına. Bu
konu yıllardır modelciler
arasında bir kısırdöngüdür.
Her modelcinin yoğurt yiyişi
farklı olduğundan bu
miktarda modelciden
modelciye farklılıklar
gösterir. Sürdüğünüz macunun
hızlı donmasını
istediğinizde fazla
katalizör koyulur,
karıştırılır ve saniyelerle
ölçülebilecek hızlarda
modele tatbik edilir. 5-10
saniyelik gecikmelerde
macununuz donmaya başlayacak
ve modele uygulanamadan
kullanılmaz duruma
gelecektir. Ben çok
aceleci bir yapıya sahip
olduğumdan tercihen bu
metodu uygularım, 40-50
dakika sonra macunum
kemikleşir ve kaldığım
yerden işime devam ederim.
Macun kutuları üzerinde
yazan kullanma
talimatlarında 100 kısım
macuna 2,5 kısım katalizör
konulması tavsiye edilmekte,
20 derece sıcaklıkta
kurumaya bırakıldığında,
sürüldükten 30 dakika sonra
zımparalama işlemine
geçilebileceği
söylenmektedir.
Macun ve katalizör homojen
ve süratli bir şekilde
karıştırılmalıdır. Bir kaç
denemeden sonra sizde kendi
miktarınızı tespit
edebilirsiniz. örn: (1 çorba
kaşığı macuna, 1 nohut
tanesi büyüklüğünde
katalizör gibi.)
UYGULAMA
Ben
modele macun uygulamadan,
ahşap yüzeye ince bir kat
gri astar boya atmayı
faydalı buluyorum. Bu işlem
hem hataları kolay görmemizi
sağlıyor, hem de macun ve
ahşap arasında tutuculuk
görevi yapıyor. Çünkü astar
boyaların yapışma
katsayıları yüksektir. Astar
boyalar hem uygulandıkları
yüzeyi, hem de üzerine
atılan boya yada macunu
sımsıkı kavrarlar. Direk
olarak ahşap üzerine macun
sürdüğünüzde ileride
çatlamalarla
karşılaşabilirsiniz.
Astarla boyanmış yüzeyde
görülen hataları bir kurşun
kalem vasıtası ile yuvarlak
içerisine alınız. Bu size
macunu sürme aşamasında
inanılmaz zaman
kazandıracaktır.
Macunu modele sıvarken
aşağıda görülen değişik
şekillerde ıspatulalar
kullanmakta fayda var, bu
aletlerle modelinizin açılı
birleşim noktalarına daha
rahat ulaşabilirsiniz.
Mümkün olduğunca tek
ıspatula hamlesinde
hatayı kapatmaya çalışınız.
Bir iki hamle ile
kapatırsanız macun üzerinde
katlar oluşacak ve ileride
çatlamalarla
karşılaşacaksınız.


Uygulama esnasında
kullandığım yardımcı
aletler.
Çok derin hatalarda, sürülen
macunun kalınlığı fazla
olacağından, kuruma süresini
uzun tutmamızda fayda var,
aksi taktirde sizin
kemikleştiğinizi sandığınız
macunun iç kısmı
kemikleşmemiş olacak ve
tesviye işleminde problem
yaşayacaksınız...
Macunun hızlı kurumasını
sağlamak için fön makinesi
gibi aletlerle ısı takviyesi
yapmayınız, oluşacak
çatlaklardan dolayı
saçlarınızı
yolabilirsiniz...
TESVİYE
Zımparalayarak tesviye
işleminde gözlerinizle
beraber, parmaklarınızı
uyumlu çalıştırmanız
gerekmektedir. Kemikleşmiş
macunu yumuşak bir şekilde
yavaşça zımparalayınız.
Zımparalama işleminde
tercihen takoz zımpara
kullanınız. 180 numara
zımpara ile başlayıp,
kademe kademe inceltip
model yüzeyine
yaklaştığınızda 600
numara zımparada işlemi
sonlandırınız. Sulu
zımparalama yapınız, böylece
daha kolay tesviye
edeceksiniz, etrafı
toza dumana katmayacaksınız
ve modelinizin pürüzsüz bir
yüzeye sahip olmasını
sağlayacaksınız. İlk olarak
zımpara suya sokularak
ıslatılır. Islak olarak
macunlu bölgeye sürülen
zımpara bu işlemden sonra
üzerine macun artıkları
biriktirecektir. Zımpara
tekrar suya sokularak
temizlenir. Akabinde yüzey
üzerinde biriken macun
artıkları da kuru bir bezle
silinerek temizlenir. Sulu
zımparalama yöntemiyle,
macunun zımpara dişleri
arasına birikmesini,
sürtünme ile oluşan ısıdan
pişerek katılaşmasını ve
yüzeyi çizmesini
engellersiniz. Zımparalama
işlemi ahşabın suyu yönünde
yapılmalıdır.
Sulu zımparalama işlemi
yaparken macundan önce
attığınız astar boyayı
kesinlikle zımparalamayınız,
(zaten zımparalıyorsanız
tesviyeyi hatalı
yapıyorsunuz demektir...!)
model yüzeyine yaklaştıkça
daha dikkatli çalışınız.
Aksi taktirde üzerindeki
astar boyası zımparalanmış
ahşap, o bölgeden su emerek
şişecek ve macunu
çatlatacaktır...
|
 |
 |
|
Rahatlıkla imal
edebileceğiniz
zımpara takozları |
28
Temmuz 2008 Fatih KARALAR